Arabako Foru Aldundiak gaur goizean aurkeztu du LAIAren hamargarren edizioaren programazioa (Arabako Lurralde Sarea, emakumeen berdintasunerako eta ahalduntzerako). Ekimen hori abian jarri eta hamar urtera, proiektu estrategiko gisa finkatu da, gizarte berdinzaleago baterantz aurrera egiteko eta emakumeek lurraldeko bizitza sozial, kultural eta komunitarioko eremu guztietan duten parte hartzea indartzeko.

Urte hauetan zehar, LAIAk bilakatu egin da; hain zuzen ere, lurraldeko eskualde baterako eskolaren proiektu pilotu gisa lehen urratsak eman zituenetik Araba osoan sare aintzatetsia bihurtu arte. Bere marka emakumeen ahalduntzearen sinbolo gisa finkatu da, eta herri txikienetara ere iritsi da, berdintasunari buruzko eztabaida Arabako bazter guztietara hurbilduz. Hala ziurtatu du programazioa aurkeztean Iñaki Gurtubai Berdintasun, Euskara eta Gobernantza Saileko foru diputatuak, Joana del Hoyo Berdintasunaren eta Giza Eskubideen zuzendariarekin batera.

Iñaki Gurtubaik, parte hartu duenean, hamargarren edizio honen esanahia nabarmendu du, eta adierazi duenez, jaio eta hamarkada bat geroago, “LAIA errealitate finkatua da, lurralde osoan aitortutako marka bat, eta egunero erakusten du berdintasuna hurbiltasunetik, herrietatik eta Arabako gizarte osoaren konpromiso partekatutik abiatuta ere eraikitzen dela. Gaur egun kuadrilla, udal, emakumeen elkarte, kolektibo feminista eta eragile sozialekin batera eraikitako lurralde sarea da, eta Araban berdintasuna bultzatzeko tresna nagusietako bat izatera iritsi da”, azpimarratu du.

Sareak lortutako dimentsioa jarduera datuetan islatzen da. 2025ean, 458 jarduera egin ziren, eta 11.657 bertaratze erregistratu ziren; hau da, aurreko urtean baino % 37 jarduera gehiago eta % 46 bertaratze gehiago. 

Kopuruetatik harago, Berdintasun, Euskara eta Gobernantza Saileko foru diputatuak nabarmendu du LAIAk gaitasuna duela prozesu egonkor eta iraunkorrak sortzeko. Sarea jarduera puntualak antolatzetik harago doa, eta partaidetzako, hausnarketako eta ikaskuntza partekatuko gune iraunkorrak sustatzen ditu, ahalduntze kolektiboa indartzeko eta komunitate berdinzaleagoak eraikitzen laguntzeko. 

Ibilbide horren mugarri nabarmenetako bat izan da LAIA marka bera finkatzea, zeina gaur egun berdintasunaren, lidergoaren, parte hartzearen eta ahalduntzearen sinbolo gisa aitortu baitute. Nortasun partekatu horrek herri txikienetara iristea lortu du, bai eta aukerak sortzea ere tradizioz aurkitzen zailenak ziren lekuetan. Programazioaren hamargarren edizioa Arabako kuadrilletan banatutako 156 jarduerarekin hasiko da. Eskaintza hori zabaltzen jarraituko da datozen hilabeteetan, lurraldeak bultzatutako ekimen berriekin. 

Programazio askotarikoa eta lurraldean errotua
Programazioak dagoeneko finkatuta dauden ekimenak konbinatzen ditu, hala nola euskarazko eta gaztelaniazko irakurketa feministako klubak, emakume taldeak, berdintasunaren aldeko eskualde topaketak edo ekintzailetza feministako proiektuak, autodefentsa feministan, indarkeria matxisten prebentzioan, emakumeen memoria historikoan, maskulinitate berrietan, sexu aniztasunean, hezkidetzan, osasunean, kulturan eta ongizatean oinarritutako proposamenekin, ikuspegi feministatik abiatuta. 

Lurralde izaerako jardueren artean, nabarmentzekoak dira Arabako Landa Inguruneko Emakumeen Sarearen XXVII. Topaketa, irakurketa feministako klubak, ‘Emakumeen memoriak ere Araba eraikitzen du’ proiektua, emakumeek Arabako historiari egindako ekarpena berreskuratu eta balioesteko, eta Araban LGTBIQ+fobiaren aurkako sare bat eraikitzen jarraitzeko Lumagorri elkartearekin batera bultzatutako ekimena, diskriminaziorik eta indarkeriarik gabeko espazio seguruak sustatuz. 

Halaber, datozen hilabeteetan lurraldeko hainbat udalerritan egingo diren hitzaldiak, zineforumak, kultura jarduerak eta sentsibilizazio ekintzak biltzen ditu programak.

Honako hauek dira datozen asteetarako antolatutako jardueretako batzuk: 

• Urriaren 2an, Dulantzin, arrazakeriaren aurkako aktibista eta erizain Quinndy Akejuk hitzaldi bat emango du feminismoari, migrazioari eta antiarrazakeriari buruz.
• Urriaren 2an, Armiñonen, Zinegoak Hedapena film laburrak emango dira, zeinaren helburua baita jendeari hurbiltzea LGTBIQ+ aniztasunean espezializatutako ikus-entzunezko edukiak eta zinema.
• Urriaren 17an, eskualde topaketak egingo dira Añanan eta Arabako Lautadan, eta, 24an, Aiaraldean.
• Urriaren 26an, medikuntzan doktore eta antropologo den Mari Luz Estebanek ‘Andrezaharraren manifestua’ hitzaldia emango du Zalduondon. Landa eremuko emakumeen zahartzeari buruzko hausnarketa bat izango da.
• Azaroaren 25aren inguruan, zeina baita Emakumeen Aurkako Indarkeria Ezabatzeko Nazioarteko Eguna, besteak beste, Amurrion, azaroaren 21ean, Pamela Palenciano aktore eta ekintzaileak ‘No sólo duelen los golpes’ egingo du, beste indarkeria istorio askorekin lotzen den bakarrizketa.
• Azaroaren 23an, Eskuernagan, Iratxe Herrero soziologo eta gerontokriminologoak askotan isilpean gordetzen den errealitate bati buruz hitz egingo du, ‘Genero indarkeria landa eremuko emakume nagusienganako: ezkutukoa eta berezia’ hitzaldian.

Programazio osoa kontsulta daiteke kuadrillek argitaratutako informazio materialen bidez eta laia.araba.eus web orrian. 

Giza Eskubideetarako Nazio Batuen Goi Mandatariak Kolonbiako giza eskubideen egoerari buruzko txostenean salatu duenez, «herrialdeko hainbat eskualdetan, gatazka armatuaren indarkeria- eta etsaitasun-maila handiek, bereziki lurralde-mailan, eragin larria dute biztanleria zibilarengan... Kolonbiak Bake Akordioa sinatu aurretik bizitako giza eskubideen egoera larrira atzera egiteko arriskua du, bereziki lurralde-mailan».

Gutxienez azken hamarkadan, Kolonbian giza eskubideen defendatzaileen aurkako indarkeria fenomeno iraunkor eta estruktural bihurtu da. Giza eskubideak sustatzeko eta babesteko eskubidea Estatuaren indarraldirako funtsezko elementu gisa aitortzeak prebentzioari, babesari, ikerketari eta erreparazioari lotutako betebeharrak ezartzen dizkio Kolonbiari, giza eskubideen defendatzaileen alde.

LAIA Arabatik gure elkartasuna eta maitasuna adierazi nahi diegu haien familiei eta gertuko pertsonei, haien komunitateei, Caucako Eskualdeko Kontseilu Indigenari (CRIC) eta María Ovidiarekin eta Jamesekin bizitzaren, giza eskubideen, lurraldeen eta bakearen defentsan urteetako borroka eta konpromisoa partekatu zuten pertsona guztiei.

 
María Ovidia Palechor, Yanakuna herriko emakumea, CRICeko Emakumeen Programaren eta Bizitzaren eta Giza Eskubideen Defentsarako Programaren koordinatzailea izan zen. Bere ibilbidean zehar, giza eskubideen eta lurraldearen defentsarekin eta bakearen eraikuntzarekin izandako konpromisoagatik nabarmendu zen. Azkenaldian, Bake Lurralde izendatutako La Pedregosa herrixkako bake-ekimen komunitarioak laguntzen zituen, eta 2026ko apirilaren 25ean El Túnelen, Cajibíon, izandako sarraskiari lotutako salaketak gidatzen zituen.

James Flor nekazarien lider ezaguna eta biktimen ordezkaria izan zen udal- eta departamentu-mailan. Bere ibilbidea biktimen eskubideen defentsak eta nekazari-komunitateen aldarrikapenak markatu zuten.

María Ovidiak, Jamesek eta beste emakume eta gizon gizarte-lider batzuek behin eta berriz ohartarazi zuten komunitatea arrisku larrian zegoela, eragile armatuen presentziaren eta mehatxuen ondorioz, eta Estatuari erantzuteko eta babesteko neurriak eskatu zizkioten. Hilketen ostean, CRICek berriro ohartarazi du La Pedregosako Bake Lurraldean bakearen eraikuntzan lanean jarraitzen duten pertsonek bizi duten arriskuaz.

Elkartasuna Euskal Herritik

Mugarik Gabek, urteak daramatzan CRICekin prozesuak partekatzen, bere atsekabe sakona eta elkartasuna helarazi dizkie familiei, komunitateei eta Caucako mugimendu indigenari, eta Euskal Herritik laguntzen eta babesa ematen jarraitzeko konpromisoa berretsi du.

NARE – Giza Eskubideen Defendatzaileak Babesteko Euskal Programak ere hilketak gaitzetsi ditu eta Kolonbian giza eskubideak defendatzen dituzten pertsonen egoerarekiko kezka adierazi du. Bere komunikatuaren arabera, 2011tik NAREn parte hartu duten arriskuan dauden defendatzaileen % 56 kolonbiarrak dira, eta horietako hiru CRICeko kideak dira.

NAREk Kolonbiako Estatuari eskatu dio gertatutakoa argitzeko, krimenaren egile materialak eta intelektualak identifikatzeko eta giza eskubideak defendatzeko eskubidea gauzatzen duten pertsonentzako babes kolektiboko neurri eraginkorrak abian jartzeko.

Giza eskubideak defendatzeak ezin du bizitza kostatu

LAIA Arabatik bat egiten dugu gaitzespen honekin eta hilketa hauek zigorrik gabe gera ez daitezen egindako eskaerarekin.

Bereziki nabarmendu nahi dugu María Ovidia Palechorren eta beste hainbeste emakume indigena eta giza eskubideen defendatzaileren lana, indarkeriak eta mehatxuek zeharkatutako testuinguruetan beren komunitateen, lurraldeen eta emakumeen eskubideen defentsari eta bakearen eraikuntzari eusten diotelako.

Arabako Foru Aldundiak, garapenerako lankidetzako politika publikoaren bidez eta, bereziki, MAP – Giza Eskubideen Defendatzaileengan Eragiteko eta Haiek Babesteko Arabako Mekanismoaren bidez, aitortzen du giza eskubideen defendatzaileek Kolonbian eta planetako beste hainbat tokitan betetzen duten eginkizun erabakigarria eta haren zilegitasuna, baita pertsona horiek babesteko ahalegin bereziak egiteko beharra ere.

Giza eskubideak, lurraldeak, herrien autonomia eta bizitza defendatzeak ezin die bizitza kostatu horiek defendatzen dituztenei. Kolonbiako Gobernuak neurri eraginkorrak hartu behar ditu giza eskubideen urraketak prebenitzeko eta parte-hartze politikoa eta eskubide politikoen erabilera bermatzeko. Eskubide horiek babestea funtsezkoa da hauteskunde baketsuak egiteko eta Bake Akordioaren ezarpenean aurrera egiten eta hura sendotzen jarraitzeko beharrezko baldintzak bermatzeko.

Egia, justizia, erreparazioa eta berriro ez gertatzeko bermeak eskatzen ditugu María Ovidia Palechor eta James Florrentzat.
 

Emakumeek berdintasunaren eta giza eskubideen alde egiten dituzten borrokek lurraldeak lotzen dituzte eta elkartasun-sareak ehuntzen dituzte. Arabatik, Julienne Baseke bezalako emakumeen lana ikusarazi eta babestu nahi dugu; izan ere, arrisku handiko testuinguruetan bizitza, justizia eta emakumeen eskubideak defendatzen dituzte.

Julienne Baseke

Emakumeen eskubideen aldeko ekintzailea eta Kongoko Errepublika Demokratikoko Association des Femmes des Médias (AFEM) erakundeko koordinatzailea.

JULIENNE BASEKEREN BABESA

Julienne Baseke Kongoko giza eskubideen aldeko aktibista da. AFEM-Association des Femmes des Médias (Komunikabideetako emakumeak, euskaraz) taldeko kide da. Erakunde horrek erkidegoko kazetaritzaren eta bakearen alde lan egiten du herrialdeko landa inguruko komunitateekin, eta gatazka armatuan gertatzen ziren emakumeen aurkako indarkeriei buruzko informazioa emateko sortu zen.

Alboan elkarteak Julienne Baseke defendatzaile kongoarraren banakako babesa eskatu zuen, bai eta AFEM erakundearen babes kolektiboa ere, MAPen bidez. EBAM-Eragiteko eta Babesteko Arabako Mekanismoa, Arabako Foru Aldundiko Berdintasunaren eta Giza Eskubideen Zuzendaritzak abian jarri duen baliabidea da, giza eskubideen defendatzaileen babeserako.
Mekanismo horren bidez, larrialdiko babes laguntza eman ahal izan zaio Julienne Basekeri. Julienne Basekek segurtasun arrisku larriei aurre egin behar izan zien M23 talde armatu matxinoak hiria hartu ostean, bai 2025ean bere herritik kanpo hainbat hilabetez egon behar izateagatik, eta baita urte berean hirira itzuli beharra izateagatik ere. 

Hego Kivu eremu hori 2025eko otsailetik eta gaur egun ere, M23k okupatuta dago. Egoera horrek nabarmen handitzen ditu talde armatuak egindako indarkeria ekintzak salatzen dituztenentzako pertsona defendatzaileentzako arriskuak; izan ere, talde armatua formalki akusatu dute nazioarteko erakundeek, herrialdeko ekialdean exekuzioak, torturak, bortxazko desagertzeak eta beste delitu larri batzuk egiteagatik.

Azken batean, esku hartzeari esker, Julienne Baseke giza eskubideen defendatzailearen eta haren familiaren segurtasun fisikoa eta ongizate emozionala bermatu ahal izan dira. Egoera zela eta, 2025ean Nairobin birkokatu behar izan zuten aldi baterako, Kongoko Errepublikaren ekialdeko mehatxu eta arrisku larriak zirela eta baita urte berean Bukavura, lantoki eta bizilekura, itzultzean ere. 

Aldi berean, esku hartzeari esker, beharrezko baliabideak eman ahal izan zaizkio, modu seguruago eta profesionalagoan jarrai dezan bizirik atera direnen ahotsak eta eskualdean indarkeriak eragindako komunitateen ahotsak defendatzen eta ikusarazten, nazioan eta nazioartean. Era berean, inguru hartan dituen defendatzaileen sarea babestu ahal izan da, trukerako espazio seguruagoak eta elkarri laguntzeko aukerak sortuz.
 

Arabako Foru Aldundiak, Berdintasunaren eta Giza Eskubideen Zuzendaritzaren bidez eta Lumagorri HATekin batera, uda honetan Ikusguneak 2026 jarriko du abian: LGTBI+fobiaren aurkako kanpaina, Arabako Lurralde Historikoko hainbat udalerritan herritarrak sentsibilizatzeko, informatzeko eta laguntzeko helburuarekin.

Ikusguneak aniztasunaren, identitatearen eta sexu-orientazioaren inguruko informazio eta herritarrentzako arreta-puntuak dira. Horretarako, bulego-furgoneta batek hainbat herrigune zeharkatuko ditu ekainaren 15etik irailaren 15era bitartean, jai- eta aisialdi-guneetan. 
Oro har, Arabako herritarren kontzientziazio-mailak gora egin du; hala ere, beharrezkoa izaten jarraitzen du errealitate hori Arabako herrietara hurbiltzea eta lurraldean oraindik gertatzen diren gorroto-delituak salatzea.

Lumagorri Elkarteak egindako lanari esker, LGTBI+fobiaren aurka saretzen hasiak gara Arabako hainbat kuadrillatan. Norbanakoz eta tokiko saltoki, udal, batzar administratibo, jai batzorde eta LGTBIQ+ talde feministekin batera LGTBI+fobiaren aurrean arreta eta salaketa lanean lagundu dezaketen sarea alegia.

Ikusguneak 2026 Arabako kuadrilla guztietako udalerrietara iritsiko da, ingurune seguruagoak eta inklusiboagoak sortzen lagunduz, bereziki jai-testuinguruetan. Informazio-puntu horiek honako Arabako udalerri hauetan jarriko dira:
 

Ekainaren 6an, Trebiñuk hartu zuen Arabako Irakurketa Feministako Klubetako VII. Topaketa, lurralde osoko emakumeak elkartu zituen jardunaldi berezia. Guztira, 90 emakume inguru bildu ziren, irakurketaren, hausnarketaren eta feminismoaren inguruan sortutako harremanak eta sareak indartzeko.

Kuadrilletako Berdintasun Zerbitzuek antolatzen dituzte irakurketa feministako klubak, Arabako Foru Aldundiko Berdintasun, Euskara eta Gobernantza Sailaren laguntzarekin, eta LAIA Berdintasunerako eta Emakumeen Ahalduntzerako Lurralde Sarearen barruan. 2016an sortu zirenetik, klub hauek emakumeen prestakuntza, ahalduntzea eta parte-hartzea sustatzeko gune garrantzitsu bihurtu dira. Gaur egun, Arabako kuadrilla guztietan banatutako 12 klubek eta 190 partaide inguruk osatzen dute sarea.

Jardunaldia Udako Iturriak elkarteak antolatu zuen, Arabako Foru Aldundiaren laguntzarekin. Egunari hasiera emateko, ongietorri beroa eskaini zitzaien parte-hartzaileei, eta klubetako emakume nagusienei omenaldia egin zitzaien aurresku baten bidez. Ondoren, hainbat dinamika eta talde-jarduera egin ziren, kuadrilla ezberdinetako emakumeen arteko harremanak sendotzeko.

Topaketako une aipagarrienetako bat Luisa Etxenike idazle donostiarraren hitzaldia izan zen. Literaturaren eta emakume sortzaileen ikusgarritasunaren alde egindako lanagatik aitortua den egileak bere esperientziak eta gogoetak partekatu zituen bertaratutakoekin. Hitzaldiaren aurkezpena Udako Iturriak elkarteak eta  Arabako Foru Aldundiko Berdintasun, Euskara eta Gobernantza diputatuak egin zuten. Jardunaldiari amaiera emateko, Virginia Imaz pailazo eta narratzaileak umorea baliatu zuen topaketan landutako ideiak modu berezi batean jasotzeko.

Bazkaria Trebiñuko sagardotegi batean egin ondoren, parte-hartzaileek Munduko Dantzak jardueraz gozatu zuten, egunari amaiera ezin hobea emanez giro alaian eta parte-hartzailean.

LAIA Saretik eskerrak eman nahi dizkiegu Udako Iturriak elkarteari, antolakuntza bikainagatik, eta topaketan parte hartu zuten emakume guztiei. Haien konpromisoari esker, irakurketa feministako klubek elkargune, ikaskuntza eta ahalduntze feministarako espazio bizi eta aberasgarriak izaten jarraitzen dute.
 

Argazki-galeria

"Gure prozesua ohoratuz" jardunaldia larunbat honetan, hilak 20, egingo da, herrian zortzi urteko lan komunitarioaren eta kulturen arteko bizikidetzaren balioa nabarmentzeko.

Artziniegan "Gure prozesua ohoratuz" jardunaldia egingo da larunbat honetan, emakume migratuek eta tokiko emakumeek egindako ibilbide kolektiboa aitortzeko ekitaldia. Azken zortzi urteetan, emakume horiek elkartzeko, elkarri laguntzeko eta komunitatean parte hartzeko gune bat eraiki dute. Arabako Foru Aldundiak antolatu du ospakizun hori, Bidaya Emakume Musulmanen Elkartearekin lankidetzan. Ekitaldia 17:00etatik aurrera egingo da, Artziniegako Kultura Etxean, eta jende guztiari irekita egongo da.

Prozesu komunitario hori 2018an hasi zen, udalerrian borondatez antolatutako gaztelaniazko eskoletan parte hartzen zuten emakume migratuen talde txiki baten inguruan. Lehen ikaskuntza espazio horretatik abiatuta, eta Arabako Foru Aldundiko Berdintasun, Lankidetza eta Kulturartekotasun Zerbitzuaren eskutik, sare bat eratzen joan zen, emakume horien premiak agerian jartzeko eta Artziniegako bizitza sozialean aktiboki parte hartzeko aukerak sortzeko.

Denborak aurrera egin ahala, taldea hazi egin da eta kulturarteko bizikidetzarako espazio gisa finkatu da. Bertan, hainbat jatorritako emakumeek esperientziak partekatu dituzte, oztopo komunak identifikatu dituzte eta horiek gainditzeko ekimenak garatu dituzte. 

Taldeko jarduerez gain, egindako lanak orientazio ekintzak, kulturarteko bitartekotza eta banakako laguntza barne hartu ditu. Baliabideak eskuratzeko erraztasunak eman dira, eta parte hartzaileen eta haien familien gizarteratzea erraztu da. Era berean, prozesu horrek aukera eman du premiak detektatzeko eta erantzun zehatzak sortzeko, hala nola laster Helduen Hezkuntzako (HHE) ikastetxe bat irekitzea, taldearengandik zuzenean sortutako eskaria.

Prozesu horretan lurraldeko hainbat entitate eta eragilek parte hartu dute, bereziki Bidaya Emakume Musulmanen Elkarteak, baina baita Artziniegako Udalak, Aiaraldeko Kuadrillako Berdintasun Zerbitzuak, Moviltik Kultur Berrikuntzako Elkarteak eta Aiaraldeko Kuadrillako Kulturartekotasuneko Idazkaritza Teknikoak ere, Bizikidetzarako eta Aniztasuna Kudeatzeko Foru Estrategiaren esparruan.

Larunbateko jardunaldiaren helburua ibilbide kolektibo hori aitortu eta ospatzea izango da, emakumeek udalerriko gizarte kohesioaren eragile gisa duten zereginari balioa emanez. Programak lekukotzak, bizitako prozesua jasotzen duen bideo baten proiekzioa eta herritarrei irekitako topaketarako eta ospakizunerako gune bat izango ditu.
 

EMAKUME GAZTEAK LANDA EREMUAN, PREMIAZKO ETA BEHARREZKO LEHENTASUNA

M8 Emakumeen Nazioarteko Eguna

NEKAZARITZA ETA ABELTZAINTZA SEKTOREAREN DEFENTSAN

A25 zela eta, igande honetan Mañuetan, euria gelditu ez bazen ere, ehun lagun inguruk parte hartu genuen Arabar Errioxako topaketan, eta 80 pertsona inguruk egin genuen 6,7 km-ko ibilaldia. Elkarrekin ibili ginen, elkarri entzunez, zainduz eta lagunduz, inor atzean utzi gabe.

Amaieran, zuhaitz bat landatu genuen isilean, oroimenaren eta itxaropenaren sinbolo gisa. Ondoren, agurra dantzatu zen zuhaitzaren inguruan, eta parte-hartzaileek harriak jarri zituzten enbor inguruan, idatziz edo marraztuz mezuak, hitzak eta oihuak, indarkeria matxistaren aurkako elkartasuna adieraziz.

Bukatzeko, olerki bat irakurri zen, eta ekitaldia Vivir Quintanaren “Canción sin miedo” abestuz amaitu genuen, ahotsak bateratuz eta emozioz gainezka.

“Herri batean dena jakiten da… edo ez” lemak gogorarazi zigun isiltasunak ez gaituela babesten.

Urrats bakoitzak balio du. Ez gaude bakarrik, eta ez dugu atzera egingo. 💜✊

Eskerrik asko parte hartu zenuten guztioi.

Partekatzen dizuegu Mentxu Ramilo Araujok egindako bideoa eta martxaren argazkiak.

Laburpen grafikoa

Gure Soroatik, urriaren 15ean ospatzen den Landa Eremuko Emakumeen Nazioarteko Eguna ospatzeko aurten egin dugun kartela partekatu nahi dugu.

Ekimen honen helburua da ikusaraztea eta aitortzea landa eremuko emakumeek gure herrietan duten funtsezko zeregina, landa eta bizitza zaintzeko beharra, beharrezkoa dela garapen jasangarria eta aukera berdintasuna sustatzea landa eremuan.
 

Paula Andrea Loaiza Bonilla, Kolonbiako Ibagué udalerriko abokatua eta familia-komisarioa, Araban izan da, Arabako Foru Aldundiaren lankidetza-laguntzen deialdiaren bidez finantzatutako lankidetza-proiektu baten barruan.

Alde batetik, Arabako Foru Aldundiko eta Gasteizko Udaleko lankidetza zerbitzuko teknikariekin eta politikariekin bildu zen.

Horrez gain, Clara Campoamor elkartearekin elkarlanean, Gasteizko Justizia Jauregira bisita egiteko aukera izan zuen, emakume, haur edota neskato bati salaketak suposatzen dion ibilbidea irudikatu eta epaitegira joateko asmoz. Baita honek suposatzen duena ulertu eta aztertzea ere, eta guzti honetatik eratorritako zailtasunak behatzea.

Azkenik, esperientziak eta jardunbide egokiak trukatzeko jardunaldi bat egin zen elkarte horretako profesionalekin. Kolonbian eta Araban aplikatzen diren prozedurak aztertzeko, jardunbide egokiak identifikatzeko eta Kolonbian hobekuntzak ezartzeko balioko duten neurriekin proiektu pilotu bat egiteko balio izan zuen gune horrek. 

Irailean zehar Arabako Foru Aldundiaren berdintasun eta lankidetza zerbitzuak Paula Andrea Loaiza Bonilla abokatu eta Kolonbiako Ibagué udalerriko familia komisarioaren bisita jasoko du. Bisita hori Arabako Kolonbia-Euskadi erakundearentzako lankidetza-proiektuetarako laguntzen deialdiaren bidez finantzatutako lankidetza-proiektu baten esparruan egin da.

Familia-komisario honek Kolonbiako tokiko Yapawayra Fundazioarekin koordinatuta lan egiten du, Toliman genero-indarkeriaren biktima diren hainbat emakume eta seme-alabei babesa eta arreta emateko programa garatzen duen erakundea baita.

Komisarien eginkizunen artean honako hauek daude: salaketak eta haien ibilbide judiziala; biktimarentzako eta haren seme-alabentzako eskubideak berrezartzea; arreta-protokoloak eta arretaren arloko jardunbide egokiak ezagutzeko protokoloak, besteak beste.

Hala, irailaren 17an bilera tekniko bat egingo da Berdintasunerako eta Giza Eskubideetarako Zerbitzuko teknikari-politikoekin. Era berean, eta Clara Campoamor elkartearekin lankidetzan, irailaren 18an bisita bat egingo da Gasteizko epaitegietara, eta, bertan, genero-indarkeriaren biktima diren emakumeek igarotzen duten ibilbideari jarraituko zaio. Azkenik, irailaren 19an, esperientziak eta jardunbide egokiak elkartrukatzeko jardunaldi bat egingo da elkarte horretako profesionalekin.